Hút thuốc lá tưởng chừng để giảm stress, thể hiện bản lĩnh, nhưng thực chất đang âm thầm hủy hoại tim mạch. Chuyên gia cảnh báo: hút thuốc lá gây nhồi máu cơ tim – thủ phạm hàng đầu gây tử vong và tàn phế.

Trường hợp điển hình: 40 năm hút thuốc, nhập viện vì nhồi máu cơ tim

Ông An (60 tuổi, ngụ tại TP.HCM) đã gắn bó với thuốc lá suốt 4 thập kỷ. Gần đây, ông bắt đầu cảm thấy tức ngực, mệt mỏi khi vận động nhẹ. Cơn đau kéo dài khiến gia đình đưa ông đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM. Tại đây, các bác sĩ phát hiện cả ba nhánh động mạch vành của ông đều bị hẹp nghiêm trọng: nhánh liên thất trước hẹp 80-90%, nhánh mũ hẹp 99% và động mạch vành phải hẹp lan tỏa 80-90%. Kết luận: nhồi máu cơ tim cấp do bệnh mạch vành ba nhánh – một biến chứng nguy hiểm điển hình ở người nghiện thuốc lá lâu năm.

Tại sao hút thuốc lá lại gây nhồi máu cơ tim?

Theo các chuyên gia, hút thuốc lá là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu của bệnh tim mạch. Khi khói thuốc xâm nhập vào cơ thể, các chất độc như nicotine, carbon monoxide, hắc ín… gây tổn thương lớp nội mạc – lớp lót bên trong mạch máu. Từ đó, mảng xơ vữa bắt đầu hình thành và dày lên theo thời gian, làm hẹp dần lòng mạch.

Đặc biệt, nicotine trong thuốc lá làm tăng nhịp tim, huyết áp và kích thích hình thành cục máu đông. Khi cục máu đông làm tắc hoàn toàn dòng máu đến cơ tim, nhồi máu cơ tim sẽ xảy ra một cách đột ngột, gây đau thắt ngực dữ dội, khó thở, vã mồ hôi, có thể dẫn đến tử vong trong vài phút nếu không cấp cứu kịp thời.

Hút thuốc lá – sát thủ thầm lặng của hệ tim mạch

  • Người hút thuốc có nguy cơ bị nhồi máu cơ tim cao gấp 2-4 lần so với người không hút.
  • Hút thuốc không chỉ ảnh hưởng đến tim mà còn làm tăng nguy cơ đột quỵ, loạn nhịp, phình động mạch chủ, viêm cơ tim, suy tim và bệnh mạch máu ngoại biên.
  • Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm có khoảng 8 triệu người tử vong do các bệnh liên quan đến thuốc lá, trong đó hàng triệu ca là do bệnh tim mạch.
  • Tại Việt Nam, ước tính có hơn 16 triệu người đang hút thuốc, gây ra hơn 100.000 ca tử vong mỗi năm.

Can thiệp kịp thời cứu sống trái tim

May mắn thay, ông An đã được can thiệp kịp thời bằng kỹ thuật chụp cắt lớp quang học nội mạch (OCT) và đặt stent phủ thuốc thế hệ mới. Nhờ việc nong rộng lòng mạch và áp sát tối đa thành mạch, các bác sĩ đã hạn chế nguy cơ tái hẹp và hình thành cục máu đông – hai biến chứng phổ biến sau đặt stent.

Tuy nhiên, theo các bác sĩ, việc điều trị chỉ là bước đầu. Quan trọng hơn cả là thay đổi lối sống: kiểm soát huyết áp, mỡ máu, ăn uống lành mạnh và đặc biệt là ngưng hút thuốc lá hoàn toàn để tránh tái phát nhồi máu cơ tim hoặc các biến chứng khác về tim mạch.

Dấu hiệu cảnh báo nhồi máu cơ tim do hút thuốc lá

Không phải ai cũng có biểu hiện rõ ràng trước khi nhồi máu cơ tim xảy ra. Tuy nhiên, bạn cần cảnh giác nếu xuất hiện các triệu chứng sau:

  • Đau thắt ngực lan ra vai, cổ, hàm hoặc cánh tay trái
  • Khó thở, vã mồ hôi, buồn nôn
  • Choáng váng, cảm giác sắp ngất
  • Tim đập nhanh bất thường
Không phải ai cũng có biểu hiện rõ ràng trước khi nhồi máu cơ tim xảy ra (Ảnh: internet)

Nếu có dấu hiệu trên, hãy đến ngay bệnh viện có chuyên khoa Tim mạch Can thiệp. Việc tái thông động mạch vành trong vòng 90 phút đầu có thể cứu sống và bảo tồn chức năng tim.

Lời khuyên từ chuyên gia

  • Hút thuốc lá không chỉ ảnh hưởng đến bản thân mà còn gây hại cho người xung quanh qua khói thuốc thụ động.
  • Ngưng hút thuốc lá càng sớm, hiệu quả cải thiện sức khỏe tim mạch càng cao.
  • Nên kiểm tra sức khỏe định kỳ, đặc biệt là với người có tiền sử hút thuốc, huyết áp cao, rối loạn mỡ máu hoặc bệnh tiểu đường.

Hút thuốc lá gây nhồi máu cơ tim không phải là lời cảnh báo suông mà là thực tế được chứng minh bằng hàng triệu ca tử vong mỗi năm. Trái tim – bộ máy bền bỉ nuôi sống cả cơ thể – rất dễ bị tấn công bởi những thói quen tưởng chừng vô hại như hút một điếu thuốc mỗi ngày.

Hãy bảo vệ trái tim bạn và người thân ngay hôm nay bằng cách từ bỏ thuốc lá, lắng nghe cơ thể và chủ động phòng ngừa nguy cơ tim mạch trước khi quá muộn.

Nguồn: Báo vnexpress