Brussels – Nhà lãnh đạo Iran vừa chính thức xác nhận việc ký kết thỏa thuận mười bốn điểm với chính quyền Tổng thống Donald Trump nhằm chấm dứt xung đột kéo dài. Văn kiện quan trọng này mở ra lộ trình xóa bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế và thiết lập gói tài chính hỗ trợ tái thiết trị giá 7.643.700 tỷ đồng.

Nội dung chi tiết mười bốn điểm trong bản ghi nhớ và lộ trình dỡ bỏ các lệnh trừng phạt dầu mỏ

Ngày 18/06, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đã chính thức công bố hình ảnh bản ghi nhớ có chữ ký của ông và Tổng thống Mỹ Donald Trump trên mạng xã hội X. Nhà lãnh đạo Tehran khẳng định đây là một văn kiện mang tính lịch sử, truyền tải thông điệp về một đất nước Iran hùng mạnh sẵn sàng hướng tới hòa bình dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau. Văn bản bao gồm 14 điểm quan trọng, quy định các điều khoản cho một lệnh ngừng bắn kéo dài và đặt nền móng cho các cuộc đàm phán chính thức trong tương lai gần. Đây được xem là bước ngoặt ngoại giao lớn nhất giữa hai quốc gia suốt nhiều thập kỷ căng thẳng.

Thỏa thuận mới mở ra cơ hội kinh tế khi cam kết dỡ bỏ các lệnh trừng phạt để Iran bán dầu ra thị trường quốc tế và mở lại eo biển Hormuz. Phía Mỹ cùng đối tác khu vực thống nhất phát triển quỹ tái thiết trị giá 300 tỷ USD (khoảng 7.643.700 tỷ đồng) dành riêng cho quốc gia Trung Đông này. Tuy nhiên, bản ghi nhớ dài chưa đầy 800 từ vẫn chưa đi sâu vào chi tiết kỹ thuật phức tạp về chương trình hạt nhân của Tehran. Hai bên đồng thuận nỗ lực đạt được thỏa thuận cuối cùng có ràng buộc pháp lý trong vòng 60 ngày tới nhằm đảm bảo sự ổn định bền vững cho toàn khu vực.

Washington cảnh báo tái khởi động hành động quân sự nếu Tehran không tuân thủ nghiêm túc các cam kết

Trái ngược với sự lạc quan từ Tehran, chính quyền Washington duy trì thái độ thận trọng kèm theo những lời cảnh báo quân sự đanh thép. Tại Brussels vào ngày 18/06, sau cuộc họp với các bộ trưởng quốc phòng thuộc khối NATO, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth đã lên tiếng về tính thực thi của thỏa thuận. Ông Hegseth nhấn mạnh quân đội Mỹ hoàn toàn có đủ khả năng và sự sẵn sàng tái khởi động hành động quân sự nếu đối phương không tuân thủ cam kết. Tuyên bố này cho thấy Washington vẫn đặt Tehran dưới cơ chế giám sát nghiêm ngặt và sẵn sàng dùng vũ lực để bảo vệ lợi ích an ninh.

Tổng thống Donald Trump khẳng định sẽ áp đặt lại lệnh phong tỏa toàn diện nếu tiến trình đàm phán không đạt kết quả cụ thể. Một trong những rào cản lớn nhất hiện nay là vấn đề nhạy cảm liên quan đến chương trình làm giàu uranium chưa được chi tiết hóa trong bản ghi nhớ sơ bộ. Phía Mỹ yêu cầu Iran thể hiện bằng hành động thực tế trên bàn đàm phán thay vì chỉ dừng lại ở tuyên bố ngoại giao trên mạng xã hội. Các chuyên gia quốc tế nhận định giai đoạn 60 ngày tới sẽ là thử thách thực sự đối với sự kiên nhẫn và lòng tin chiến lược của cả hai phía cường quốc

Thành Luân (Tổng hợp)

Từ Khóa: