Quả quăng – thứ quả dân dã nhưng gắn bó mật thiết với tuổi thơ của nhiều người miền Trung; mang vị chua thanh xen ngọt dìu dịu ; sắc đỏ au bắt mắt và trở thành hình ảnh ký ức khó phai mỗi độ mùa hè rộ chín.

Thứ quả này nghe có phần lạ tai với nhiều người ở thành thị nhưng lại quá đỗi quen thuộc với người dân miền Trung. Quăng từng mọc nhiều ở bìa rừng, ven đồi; là món quà ngọt lịm của trẻ em nơi miền quê gió Lào đầy nắng; trở thành dấu ấn của một thời tuổi nhỏ chan chứa hồn nhiên.

Quả quăng và vẻ đẹp thân thuộc của núi rừng

Giữa nền xanh sâu của núi rừng Quảng Ngãi, cây quăng trĩu quả đỏ au; nổi bật giữa không gian hoang sơ; gợi cảm giác vừa thân thương vừa quyến rũ. Ai đã từng nếm qua đều khó quên vị ngọt thanh pha chút chua nhẹ, mộc mạc nhưng mê hoặc lạ kỳ. Quăng – thức quả đỏ au của tuổi thơ Quảng Ngãi.

Không chỉ xuất hiện ở Quảng Ngãi, quả quăng còn mọc rải rác tại Quảng Bình, Quảng Trị, Bình Dương, An Giang… và nhiều tỉnh miền Trung – Nam Bộ. Theo dữ liệu khoa học, cây quăng có tên Alangium salviifolium (L.f.) Wang, thuộc họ Thôi chanh – Alangiaceae, còn được gọi là quăng lông, thôi chanh lá xôn. Ngoài Việt Nam, loài này cũng phân bố tại Ấn Độ, Thái Lan, Campuchia – nơi quả được xem như nguồn dược liệu bản địa quý.

Quả quăng – Ký ức tuổi thơ đỏ au khó quên
Cây quăng mọc hoang, vươn cao giữa núi rừng miền Trung. (Ảnh: Chụp màn hình/ afamily)

Cây quăng có nhánh, đôi khi có gai; lá nguyên hình bầu dục hoặc xoan ngược dài 10–20cm, chất lá dai, trơn bóng ở mặt trên, có lông mềm phía dưới.

Quả quăng – loại quả tuổi thơ miền Trung

Ngày trước, quăng mọc nhiều dọc chân đồi, bìa núi vùng Quảng Ngãi. Nhưng theo dòng thời gian, cây quăng dần thưa vắng; việc khai phá đất sản xuất, trồng rừng kinh tế làm cây mất môi trường sinh trưởng. Vì giá trị kinh tế chưa cao, cây quăng không được chú ý bảo tồn.

Hiện tại, việc tìm thấy cây quăng sai quả đỏ rực trở nên hiếm hoi, chỉ còn gặp ở các rừng sâu hoặc vùng giáp miền núi. Điều đó khiến những ai từng lớn lên cùng màu quả đỏ au càng thương nhớ hơn.

Mùa thu hoạch quả quăng và hương vị khó quên

Quả quăng vào mùa từ tháng 6 hằng năm. Dọc lối dẫn vào rừng, dễ thấy tán cây 5–7m, quả mọc thành chùm đỏ đậm, vỏ dày nhưng dễ bóc, bên trong là lớp cơm vàng nhạt. Hương vị ngọt nhẹ xen chua thanh tạo cảm giác tinh khiết, mộc mạc – đúng chất trái rừng.

Trẻ con ngày ấy háo hức chờ hè chỉ để được rủ nhau lên đồi hái quăng. Quả ở tít ngọn cây, muốn hái phải dùng sào tre dài hay trèo lên thân cây. Tuy giản dị, nhưng đó là món quà đong đầy nụ cười, niềm vui của tuổi thơ mộc mạc.

Ngày nay, ít ai còn nhìn thấy cảnh trẻ hái quăng giữa đồi nắng. Cây quăng giảm dần, nhường chỗ cho keo, mì, nương rẫy. Ở chợ quê Quảng Ngãi, đôi khi vẫn xuất hiện vài bó quăng bày trong rổ tre – đỏ au, đẹp mắt. Giá bán khoảng 10.000 đồng/bó hoặc 30.000 đồng/kg, để ai yêu ký ức xưa có thể tìm mua lại hương vị đã xa.

Theo: afamily

Từ Khóa: