Nhịn ăn sáng kéo dài là thói quen phổ biến ở nhiều người bận rộn; nhưng hành động tưởng vô hại này lại có thể làm tăng nguy cơ hình thành sỏi mật cùng nhiều rối loạn sức khỏe khác. Việc duy trì ăn sáng đầy đủ giúp cơ thể vận hành hiệu quả hơn.

Nhịn ăn sáng và cơ chế gây ứ đọng dịch mật

Nhiều người có thói quen bỏ bữa sáng do phải dậy sớm, làm việc ca đêm, ngủ bù vào ban ngày hoặc nghĩ rằng nhịn ăn sẽ giúp giảm cân nhanh. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, bữa sáng đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc khởi động quá trình chuyển hóa, cung cấp năng lượng sau nhiều giờ cơ thể nghỉ ngơi.

Khi nhịn ăn sáng thường xuyên, túi mật không được kích thích để co bóp đưa dịch mật xuống ruột non. Điều này khiến dịch mật bị ứ đọng quá lâu trong túi mật. Lượng mật bị giữ lại nhiều giờ liền tạo điều kiện cho cholesterol lắng đọng, kết tinh dần và hình thành sỏi mật.

Bên cạnh đó, không ăn sáng khiến cơ thể thiếu nguồn năng lượng nhanh từ glucoze, khiến người bệnh dễ uể oải, đầu óc thiếu tập trung, không đủ tỉnh táo để làm việc hoặc học tập hiệu quả. Đây là hệ quả của việc hệ tiêu hóa không được “đánh thức” đúng thời điểm vào mỗi buổi sáng.

Nhịn ăn sáng và những ảnh hưởng xấu khác lên hệ tiêu hóa

Việc để dạ dày trống rỗng quá lâu có thể kích thích tăng tiết axit; gây đau dạ dày hoặc làm nặng thêm tình trạng trào ngược thực quản. Với người có bệnh lý tiêu hóa; nhịn bữa sáng dài ngày dễ khiến các triệu chứng như ợ nóng, đầy bụng, khó tiêu xuất hiện thường xuyên hơn.

Không chỉ vậy, quá trình chuyển hóa chất béo cũng bị chậm lại khi nhịn ăn sáng. Khi cơ thể không nhận đủ năng lượng buổi sáng; gan phải hoạt động nhiều hơn để chuyển hóa chất béo dự trữ. Điều này dễ dẫn đến tình trạng gan nhiễm mỡ ở người có chế độ ăn uống thiếu khoa học.

Hormone cholecystokinin (CCK) – yếu tố quan trọng giúp co bóp túi mật – sẽ giảm mạnh khi cơ thể không ăn sáng. Đây là nguyên nhân khiến mật khó lưu thông; càng làm tăng nguy cơ hình thành sỏi mật về lâu dài.

Nhịn ăn sáng làm tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa và mệt mỏi

Nhịn ăn sáng không chỉ tác động đến túi mật mà còn ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống năng lượng. Não, cơ bắp và các mô cần glucoze để duy trì hoạt động. Khi lượng glucoze giảm mạnh vào buổi sáng, cơ thể buộc phải sử dụng cơ chế “tiết kiệm năng lượng”; gây cảm giác mệt mỏi, thiếu sức sống trong cả ngày.

Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng bỏ bữa sáng có thể làm rối loạn nhịp chuyển hóa đường huyết; khiến người bệnh dễ đói vào buổi trưa và buổi chiều, dẫn đến ăn nhiều hơn mức cần thiết. Điều này vô tình làm tăng cân hoặc tạo áp lực cho hệ tiêu hóa.

Giải pháp: Ăn sáng đúng giờ để phòng ngừa sỏi mật

Với người có thói quen dậy muộn, chuyên gia khuyến cáo nên điều chỉnh lại đồng hồ sinh học; cố gắng dậy sớm hơn 15–30 phút để có thời gian cho bữa sáng. Một bữa sáng đủ dinh dưỡng không cần quá cầu kỳ nhưng phải cung cấp đủ năng lượng và chất xơ, ví dụ:

  • Yến mạch
  • Trứng
  • Sữa chua
  • Trái cây ít đường
  • Rau xanh
  • Bánh mì nguyên cám

Những thực phẩm này vừa tốt cho hệ tiêu hóa, vừa giúp kích thích túi mật hoạt động; giảm ứ đọng dịch mật. Ngoài ra, người bệnh nên duy trì thói quen ăn đúng giờ để hạn chế co thắt bất thường của túi mật.

Bác sĩ Thanh Quýt (Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh) cho biết việc ăn sáng đều đặn giúp cải thiện sức khỏe tổng thể; đồng thời hạn chế tối đa nguy cơ hình thành sỏi mật. Đây là thói quen đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho hệ tiêu hóa và hệ năng lượng.

Nhịn ăn sáng tưởng chừng giúp tiết kiệm thời gian hoặc giảm cân nhưng lại tiềm ẩn nhiều tác hại; đặc biệt là hình thành sỏi mật. Duy trì bữa sáng đầy đủ và lành mạnh là chìa khóa giúp cơ thể khởi động tốt hơn; bảo vệ hệ tiêu hóa và tránh các biến chứng nguy hiểm.

Theo VnExpress