Tiếp xúc quá lâu với màn hình điện tử gây mệt mỏi thị giác ở người lớn và làm tăng nguy cơ cận thị nghiêm trọng đối với trẻ em hiện nay.

Hội chứng mỏi mắt kỹ thuật số do lạm dụng màn hình điện tử

Mỏi mắt kỹ thuật số hay còn gọi là hội chứng thị giác máy tính là hệ quả phổ biến nhất khi con người tập trung quá mức vào các thiết bị phát sáng. Tình trạng này khiến các cơ mắt phải làm việc cường độ cao dẫn đến hiện tượng mệt mỏi, làm hình ảnh bị mờ đi hoặc gây ra trạng thái nhìn một thành hai. Ngoài các biểu hiện tại mắt, người dùng còn có thể gặp phải những cơn đau đầu kéo dài hoặc đau mỏi vùng cổ và vai do duy trì tư thế ngồi không chuẩn xác.

Để giảm thiểu các tác động tiêu cực này, giới chuyên gia khuyến cáo người dùng nên thực hiện các quãng nghỉ thường xuyên thay vì làm việc liên tục nhiều giờ. Mặc dù quy tắc 20-20-20 được nhắc đến rộng rãi nhưng điều quan trọng nhất vẫn là đảm bảo đôi mắt có thời gian thư giãn thực sự để phục hồi khả năng tập trung. Việc điều chỉnh độ sáng thiết bị phù hợp với môi trường xung quanh cũng giúp mắt không phải điều tiết quá mức, tránh tình trạng tương phản ánh sáng gây căng thẳng cơ học.

Đối với những người bị loạn thị, việc sử dụng chế độ tối trong môi trường thiếu sáng có thể khiến văn bản trông mờ hơn hoặc xuất hiện quầng sáng xung quanh. Điều này vô tình buộc mắt phải làm việc nặng nhọc hơn để nhận diện hình ảnh, do đó cần cân nhắc kỹ khi thay đổi thiết lập hiển thị. Nhìn chung, các tác hại đối với người lớn thường mang tính tạm thời và có thể hồi phục hoàn toàn nếu chúng ta biết cách phân bổ thời gian sử dụng thiết bị một cách khoa học hàng ngày.

Cơ chế gây khô mắt và các biện pháp bôi trơn bề mặt

Khô mắt là một triệu chứng thường đi kèm với mỏi mắt kỹ thuật số, gây ra cảm giác ngứa rát, châm chích hoặc thậm chí là đỏ mắt nếu tình trạng kéo dài. Nguyên nhân cốt lõi nằm ở việc khi nhìn quá lâu vào thiết bị, tần suất chớp mắt của con người bị giảm sút nghiêm trọng từ 17 lần xuống còn 4 lần mỗi phút. Khi không được chớp mắt đầy đủ, lớp màng nước mắt tự nhiên không thể trải đều để bôi trơn và bảo vệ bề mặt nhãn cầu trước các tác động từ môi trường.

Mỏi mắt kỹ thuật số gây mệt mỏi cho cơ mắt, làm mờ hoặc nhìn một thành hai và giảm khả năng tập trung. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí)

Sự kết hợp giữa việc chớp mắt ít và chớp mắt không hoàn toàn khiến độ ẩm trên bề mặt mắt bị mất đi nhanh chóng, dẫn đến các tổn thương niêm mạc mắt. Người dùng được khuyên nên chủ động chớp mắt đầy đủ hoặc sử dụng các ứng dụng nhắc nhở chuyên dụng trên điện thoại thông minh để duy trì thói quen này. Đối với những trường hợp mắt đã bắt đầu cảm thấy khô rát, việc sử dụng nước mắt nhân tạo là giải pháp hiệu quả giúp phục hồi lớp màng ẩm và bảo vệ thị lực trong ngắn hạn.

Các sản phẩm nước mắt nhân tạo hiện nay được bán phổ biến tại các nhà thuốc mà không cần kê đơn, hỗ trợ đắc lực trong việc duy trì độ ẩm cho mắt. Tuy nhiên, người dùng không nên chủ quan bỏ qua các triệu chứng này dù chúng có thể không gây ra những thiệt hại vĩnh viễn cho cấu trúc nhãn cầu. Việc lắng nghe phản ứng của cơ thể và có chế độ chăm sóc y tế kịp thời sẽ giúp bảo vệ đôi mắt khỏi những biến chứng khó chịu do thói quen sinh hoạt hiện đại gây nên.

Nguy cơ cận thị ở trẻ nhỏ và vai trò của màn hình điện tử

Khác với người lớn, trẻ em là đối tượng chịu ảnh hưởng nặng nề và lâu dài hơn từ việc tiếp xúc quá mức với các loại thiết bị số hiện nay. Nhiều nghiên cứu đã khẳng định thời gian sử dụng thiết bị có liên quan mật thiết đến nguy cơ phát triển và tiến triển nhanh chóng của tật cận thị. Tình trạng căng thẳng mắt do tập trung cường độ cao kéo dài thúc đẩy sự kéo dài của nhãn cầu, khiến tiêu điểm hình ảnh nằm phía trước võng mạc thay vì nằm đúng vị trí vốn có của nó.

Cận thị thường xuất hiện và trở nên nghiêm trọng hơn trong giai đoạn thơ ấu và thiếu niên khi cơ thể đang trong quá trình phát triển hoàn thiện. Việc trẻ em dành quá nhiều thời gian trong nhà để xem máy tính hay điện thoại khiến chúng mất đi những lợi ích bảo vệ quan trọng từ ánh sáng mặt trời. Các chuyên gia nhấn mạnh rằng ánh sáng tự nhiên đóng vai trò thiết yếu trong việc ức chế sự kéo dài bất thường của nhãn cầu, từ đó ngăn ngừa việc trẻ phải đeo kính từ quá sớm.

Dựa trên kết quả của một số nghiên cứu cho rằng ánh sáng mặt trời có thể giảm tốc độ tiến triển cận thị đến 50%, các chuyên gia khuyến nghị trẻ nên dành ít nhất 2 giờ mỗi ngày ngoài trời để bảo vệ mắt. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí)

Để bảo vệ thị lực cho thế hệ trẻ, các bậc phụ huynh cần khuyến khích con em mình dành ít nhất 2 giờ mỗi ngày cho các hoạt động ngoài trời. Tiếp xúc với ánh sáng mặt trời giúp giảm tốc độ tiến triển cận thị lên đến 54% ở cả những trẻ đã mắc tật khúc xạ và trẻ bình thường. Việc cân bằng giữa giải trí kỹ thuật số và vận động tự nhiên là chìa khóa quan trọng để ngăn chặn những tác động tiêu cực vĩnh viễn lên đôi mắt của trẻ trong tương lai.

Theo: Báo Dân trí

Từ Khóa: