Quốc Tuấn, NSND Bùi Bài Bình và cố NSƯT Văn Hiệp cùng để lại dấu ấn với vai trưởng thôn trên màn ảnh Việt, nhưng phía sau ánh đèn sân khấu, mỗi người đi một con đường riêng biệt.

Cả ba đều xuất hiện trong những bộ phim truyền hình từng gây sốt nhiều thế hệ khán giả: Người thổi tù và hàng tổng (2001), Gió làng Kình (2008) và các show hài về trưởng thôn của Văn Hiệp. Sức hút chung của họ nằm ở lối diễn chân thực, gắn với bức tranh nông thôn Bắc Bộ — nhưng đời thực của từng người lại rẽ theo những hướng không ai định trước.

Quốc Tuấn (SN 1961) từng được gọi là “trưởng thôn quốc dân” nhờ vai Kiên trong Người thổi tù và hàng tổng — một nhân vật thật thà, có phần vụng về nhưng luôn hết lòng vì người dân trong làng. Hơn hai thập kỷ sau khi phim lên sóng, nhiều khán giả vẫn gọi ông bằng cái tên đó.

Thế nhưng cũng trong những năm tháng đó, Quốc Tuấn phải gác lại sự nghiệp để chăm sóc con trai — Bôm — mắc hội chứng Apert, một căn bệnh hiếm gặp trên thế giới. Năm 2021, ông nghỉ hưu sau 19 năm gắn bó với Hãng phim truyện Việt Nam.

Năm nay, Quốc Tuấn trở lại với hai dự án điện ảnh là Mùi phởPhí Phông: Quỷ máu rừng thiêng. Khi phóng viên Dân trí hỏi về cuộc sống hiện tại, ông chia sẻ: “Với tôi, chỉ có thể nói là thanh thản hơn một chút. Công việc đã trở lại, tôi được làm đúng nghề, đúng sở trường và chọn được những vai diễn mình thấy hay.”

 Cuộc sống của 3 diễn viên từng nổi tiếng với vai trưởng thôn gây chú ý, trong đó có hành trình của nghệ sĩ Quốc Tuấn và con trai.
Nghệ sĩ Quốc Tuấn chụp ảnh cùng con trai tại không gian sinh hoạt gia đình. (Ảnh minh họa: MUC)

Ở tuổi 65, sự bình yên trong đời tư vẫn là thước đo quan trọng không kém ánh đèn sân khấu với ông. Ông nói thêm: “Chỉ khi nào việc học và sức khỏe của con thực sự ổn định, gần như một người bình thường, tôi mới có thể an tâm trọn vẹn.” Lời từ chối các đề nghị lập trang mạng xã hội để khai thác thương mại cũng nằm trong logic đó — Quốc Tuấn xác định rõ điều gì có giá trị bền vững với ông và điều gì không.

NSND Bùi Bài Bình (SN 1956) đi một hướng khác: ông được nhớ đến không phải vì vai hiền lành mà vì vai phản diện. Nhân vật Khuếnh trong Gió làng Kình — tham lam, cơ hội, đầy mưu mô — khiến nhiều khán giả “ghét cay ghét đắng”, thậm chí khó tách bạch giữa nhân vật và con người ngoài đời. Ông từng kể rằng, một người bạn xem phim xong nói thẳng ông “khốn nạn quá” — và với Bùi Bài Bình, đó là lời khen.

Sự tỉ mỉ trong nghề của ông nằm ở việc quan sát từng chi tiết nhỏ ngoài đời thực: cách ăn mặc, đi đứng, nói năng, thậm chí kiểu tóc hay chiếc răng bọc vàng của một người quen. Những năm gần đây, ông tiếp tục xuất hiện trong Hương vị tình thân, Gia đình mình vui bất thình lình và hiện là Dưới ô cửa sáng đèn.

 Ba vai trưởng thôn nổi tiếng trên màn ảnh Việt có cuộc sống và sự nghiệp trái ngược sau nhiều năm, thu hút sự quan tâm của khán giả.
NSND Bùi Bài Bình hóa thân thành nhân vật trưởng thôn trong một cảnh phim truyền hình. (Ảnh minh họa: MUC)

Ngoài sự nghiệp, điều khiến công chúng ngưỡng mộ là cuộc hôn nhân 45 năm của ông với NSƯT Ngọc Thu. Chính những lời động viên — và nước mắt — của vợ đã giữ ông ở lại với điện ảnh vào thời điểm sự nghiệp chưa khởi sắc, khi ông định chuyển sang kinh doanh.

Ở tuổi 70, ông sống cùng vợ và con cháu trong ngôi nhà trên phố Giáp Nhị, Hà Nội, với nguồn thu nhập chính là lương hưu khoảng 6 triệu đồng mỗi tháng từ Hãng phim Truyện Việt Nam. Theo ông, điều làm ông hài lòng không phải là sự giàu có mà là gia đình hòa thuận và ba thế hệ vẫn quây quần dưới một mái nhà.

Cố NSƯT Văn Hiệp có lẽ là người gắn chặt nhất với hình tượng “trưởng thôn” — ông gần như trở thành lựa chọn mặc định cho các vai nông dân, trưởng thôn mang đậm màu sắc làng quê Bắc Bộ. Câu thoại “xét một cách toàn diện” do ông thể hiện từng trở thành câu cửa miệng của nhiều thế hệ khán giả.

Phận đời trái ngược của 3 trưởng thôn nổi tiếng màn ảnh Việt, nhìn lại cuộc đời và sự nghiệp của cố NSƯT Văn Hiệp cùng các đồng nghiệp.
Hình ảnh cố NSƯT Văn Hiệp, nghệ sĩ gắn liền nhiều vai trưởng thôn trên màn ảnh. (Ảnh minh họa: MUC)

Ông thuộc khóa đầu tiên của Trường Đại học Sân khấu – Điện ảnh, học cùng các tên tuổi như Doãn Hoàng Giang và Trọng Khôi. Sau khi tốt nghiệp, ông về công tác tại Nhà hát Kịch Việt Nam từ năm 1963 đến năm 1990, rồi nghỉ hưu năm 2002 sau 40 năm cống hiến.

Trái với tiếng cười ông mang lại cho công chúng, cuộc sống riêng của ông chứa nhiều nỗi buồn. Lúc sinh thời, khi được hỏi về hôn nhân, ông nói: “Tôi không dám nhận mình là người vị tha, chỉ nhận mình là người cư xử đàng hoàng.” Năm 2013, ông qua đời sau thời gian chống chọi với bệnh tật; năm tháng sau, ông được đặc cách truy tặng danh hiệu NSƯT.

Ba người đàn ông, ba vai trưởng thôn, ba cách đối diện với những gì cuộc đời đặt ra ngoài ánh đèn sân khấu. Điểm chung không nằm ở vinh quang mà nằm ở cách mỗi người chọn ứng xử với phần đời không ai nhìn thấy.

Bùi Hà (tổng hợp)