Ngày 26/5/2026, quan hệ Mỹ – Iran nhạy cảm khi các nhà ngoại giao thảo luận tại Qatar trong khi quân đội hai nước vẫn nổ súng tại vùng Vịnh.

Diễn biến quân sự thực địa gây áp lực lên quan hệ Mỹ – Iran

Mối quan hệ Mỹ – Iran đang trải qua những phép thử khắc nghiệt khi tiếng súng không kích vang lên ngay giữa mùa đàm phán ngoại giao. Washington tuyên bố các đòn tấn công vào cơ sở tên lửa chỉ mang tính phòng vệ để bảo vệ tính mạng binh lính Mỹ tại thực địa. Tuy nhiên, Tehran coi đây là hành vi vi phạm thỏa thuận ngừng bắn và đã lập tức có những phản ứng quân sự mạnh mẽ.

Việc bắn hạ máy bay không người lái MQ-9 của Mỹ cho thấy khả năng phòng không của Iran vẫn là một biến số khó lường trong khu vực. Thương vong của bốn binh sĩ tại Bandar Abbas càng làm sâu sắc thêm sự thù địch trong tâm lý của quân đội hai nước vào lúc này. Sự đối đầu này tạo ra nghịch lý lớn khi các nhà ngoại giao cấp cao đang cố gắng bắt tay nhau tại nước láng giềng Qatar.

Giảng viên Samir Puri nhận định tình huống hiện nay là vô cùng nguy hiểm cho các nỗ lực xây dựng lại lòng tin giữa các bên tham chiến. Mọi sai lầm nhỏ tại eo biển Hormuz đều có thể dẫn đến một cuộc xung đột diện rộng, phá hủy mọi kết quả ngoại giao vừa đạt được. Ranh giới giữa hòa bình và chiến tranh trong quan hệ Mỹ – Iran lúc này đang trở nên mỏng manh hơn bao giờ hết.

Tầm nhìn của giới chức Washington và Tehran về tương lai ngoại giao

Bất chấp bối cảnh thực địa phức tạp, Tổng thống Donald Trump vẫn duy trì thái độ lạc quan về tương lai ngoại giao giữa hai nước. Ông chia sẻ rằng các cuộc thảo luận đang diễn ra thuận lợi và hai bên đang tiến gần hơn tới một tiếng nói chung cuối cùng. Sự lạc quan này dựa trên những tiến triển cụ thể đạt được trong các phiên họp kín tại thủ đô Doha của Qatar vừa qua.

Phía Iran cử những nhân vật có trọng trách lớn như Chủ tịch Quốc hội đến tham gia thảo luận để thể hiện thiện chí hòa giải với Washington. Họ tập trung vào việc giải quyết các nút thắt về làm giàu uranium và mở cửa lại nền kinh tế thông qua khối tài sản bị đóng băng. Việc giải tỏa được áp lực tài chính khổng lồ 24 tỉ USD sẽ là bước ngoặt quan trọng để cải thiện thực chất quan hệ Mỹ – Iran.

Dù vậy, Bộ Ngoại giao Iran vẫn giữ sự thận trọng cần thiết khi tuyên bố thỏa thuận cuối cùng vẫn cần thêm thời gian thương thuyết kỹ lưỡng. Dự thảo 14 điểm đang được xem xét để đảm bảo quyền lợi quốc gia không bị xâm phạm bởi các điều kiện bổ sung từ phía Mỹ. Tương lai hòa bình vùng Vịnh phụ thuộc hoàn toàn vào việc liệu các bên có thể biến các cam kết thành hành động thực tế.

Theo: Báo Thanh Niên

Từ Khóa: