Lệ Thủy, Quảng Trị – Trên cánh đồng Xuân Lai từng nhiều năm cỏ mọc um tùm, anh Trần Văn Khánh đã đưa 22ha đất trở lại sản xuất và tạo doanh thu hơn 1,6 tỷ đồng mỗi năm.
- Zolani Tete bị bắn chết trước cổng nhà
- 8 sai lầm có thể khiến hành khách gặp rắc rối ở sân bay
- Từ ngày nhập học đến lễ tốt nghiệp của nữ sinh chuyên Toán
Cuối tháng 8, hai máy gặt đập liên hợp chạy liên tục trên cánh đồng lúa nếp mùa thu. Những bao lúa tươi được đóng gói ngay tại bờ ruộng, chờ thương lái thu mua với giá 5.200 đồng/kg.
Khoảng ba ngày là thời gian dự kiến để hai máy hoàn thành việc thu hoạch. Người đàn ông 37 tuổi đứng giữa cánh đồng, nơi trước đây nhiều hộ dân không còn muốn canh tác vào vụ hè.
“Muốn làm diện tích lớn thì phải có sự đồng thuận của bà con. Tôi xác định đất là của dân, mình chỉ thuê để sản xuất nên phải đảm bảo quyền lợi cho họ”, anh Khánh nói.
Khi cánh đồng không còn bị bỏ quên
Cánh đồng Xuân Lai từng có một mùa hè khác. Đất thấp hơn mực nước sông khoảng 70cm, cỏ dại mọc dày và nguy cơ ngập khiến nhiều năm liền ruộng bị bỏ hoang.
Anh Khánh lớn lên trong gia đình làm xây dựng. Sau khi tốt nghiệp ngành Quản trị Kinh doanh, anh từng làm hướng dẫn viên du lịch, nhân viên thị trường phân bón trước khi trở về quê.
Công việc thi công các công trình kênh mương nội đồng đưa anh đến gần hơn với ruộng đồng. Ý tưởng tích tụ đất bắt đầu hình thành từ năm 2016, nhưng phải đến năm 2023 mới thành hình.
Khi đó, chính quyền xã và hợp tác xã đứng ra làm cầu nối. 131 hộ dân đồng ý cho anh thuê 22ha trong 5 năm, với giá 50kg thóc/sào/năm.
Khoảng 250 triệu đồng được anh bỏ ra để đắp bờ bao, san lấp mặt bằng và cải tạo khu đất. Thử nghiệm đầu tiên không thuận lợi khi anh để lúa tái sinh theo cách truyền thống và gần như mất trắng vì lúa trổ sớm gặp nắng hạn.
Anh thay đổi cách làm. Vụ hè thu được gieo sạ chủ động hơn, hàng rào cũng được dựng quanh ruộng để hạn chế chuột từ những cánh đồng bỏ hoang xung quanh.
Từ đó, trên vùng đất rộng 22ha, máy móc bắt đầu thay cho sức người ở nhiều công đoạn. Máy cày, thiết bị bay không người lái phun thuốc và máy gặt đập liên hợp cùng xuất hiện trên cánh đồng.
Điều từng khó thực hiện với những thửa ruộng nhỏ nay trở nên khả thi khi đất được tổ chức thành một vùng sản xuất. Trong lúc nhiều ruộng hè thu quanh khu vực vẫn để trống, cánh đồng của anh Khánh đã có một mùa lúa.
Ông Lê Văn Tân, Phó Chủ tịch xã Lệ Thủy, cho biết mô hình tích tụ ruộng đất của anh Khánh cùng mô hình làm hai vụ lúa của một hợp tác xã là những cách làm để địa phương tham khảo khi triển khai Quyết định số 04-NQ/TU ngày 30/3/2026 của Ủy ban Quảng Trị về tích tụ, tập trung đất nông nghiệp gắn với cơ giới hóa.
Ông Tân cho rằng phát triển nông nghiệp cần có lộ trình, kế hoạch và chính sách khuyến khích, hỗ trợ cụ thể, đồng bộ hơn. 22ha đất hiện mang lại doanh thu hơn 1,6 tỷ đồng mỗi năm. Sau khi trừ chi phí, anh Khánh có lãi hơn 300 triệu đồng.
Nhưng mùa lúa này chưa phải điểm kết thúc. Thời hạn thuê đất còn được tính bằng năm, trong khi anh Khánh mong muốn tiếp tục được người dân cho thuê và có thể mở rộng diện tích. “Để làm được điều này, nhà nước cần có cơ chế cho tích tụ ruộng đất để doanh nghiệp, nhà đầu tư có cơ hội thực hiện”, anh nói.
Cánh đồng Xuân Lai rồi sẽ lại qua một mùa gặt. Điều còn lại sau những chuyến máy đi qua là 22ha đất đã được đưa trở lại sản xuất, cùng một cách làm đang được địa phương nhìn nhận như một mô hình để tham khảo.
Bùi Hà (tổng hợp)