Đảng Dân chủ tại quốc hội Mỹ đang phối hợp ngăn chặn các dự luật quốc phòng và ngân sách bổ sung nhằm siết quyền tiếp tục chiến dịch quân sự của Tổng thống Donald Trump tại Iran
- Bị cho là xúc phạm mẹ, người đàn ông ra tay sát hại bạn nhậu
- Mâu thuẫn giữa hai người bạn làm trầm hương kết thúc bằng án mạng
- Điểm thi tốt nghiệp THPT mất dần vị trí trong tuyển sinh đại học
Trong 10 ngày qua, lực lượng Mỹ liên tục tấn công Iran với cường độ ngày càng mở rộng; Iran đáp trả bằng loạt tập kích vào các căn cứ Mỹ ở vùng Vịnh, khiến ít nhất ba binh sĩ Mỹ thiệt mạng và khoảng 100 người bị thương. Cuộc đối đầu lập pháp dự kiến lên đến đỉnh điểm vào ngày 22/7, khi Hạ viện bỏ phiếu về dự luật chính sách quốc phòng thường niên mà phe Dân chủ tuyên bố phản đối vì thiếu cơ chế giám sát cuộc chiến.
Pete Aguilar, chủ tịch nhóm nghị sĩ Dân chủ tại Hạ viện, ngày 20/7 tuyên bố phe Dân chủ sẽ không tham gia bất kỳ cuộc bỏ phiếu nào “chấp thuận cuộc chiến của Tổng thống Trump”. “Quý vị sẽ tiếp tục nghe thấy chúng tôi phản đối cuộc chiến liều lĩnh này và cách nó đang đẩy giá xăng lên cao đối với hàng triệu người Mỹ. Tôi nghĩ người dân thấy điều đó, người dân biết điều đó”, ông nói.
Ủy ban Quy tắc Hạ viện do đảng Cộng hòa lãnh đạo tuần trước đã bác bỏ toàn bộ đề xuất sửa đổi liên quan đến Iran trong dự luật quốc phòng, bao gồm kiến nghị của 27 nghị sĩ Dân chủ nhằm ngăn ngân sách Bộ Quốc phòng bị dùng để tấn công Iran. Tại Thượng viện, các thượng nghị sĩ Dân chủ cũng đã chặn dự thảo chính sách này trong tuần trước.
Đảng Cộng hòa đang đi theo ít nhất hai hướng để bổ sung ngân sách cho Lầu Năm Góc. Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Dan Caine sẽ bảo vệ gói ngân sách bổ sung trước Ủy ban Phân bổ Ngân sách Thượng viện vào ngày 21/7; song song đó, các nghị sĩ Cộng hòa tại Hạ viện đang tính đưa phần lớn chi phí chiến tranh vào dự luật hòa giải ngân sách – loại dự luật chỉ cần trên 50% số phiếu để thông qua, không cần ủng hộ của phe Dân chủ.
(Ảnh minh họa: MUC)
Lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer cho biết sẽ buộc Thượng viện tổ chức thêm một cuộc bỏ phiếu về quyền hạn chiến tranh trong vài ngày tới. Quyết định này được thúc đẩy bởi các đợt tập kích đáp trả dữ dội cuối tuần qua và tuyên bố phong tỏa đường biển đối với Arab Saudi của lực lượng Houthi ở Yemen ngày 20/7, làm dấy lên lo ngại về gián đoạn nguồn cung dầu toàn cầu trong lúc Mỹ và Iran tiếp tục đối đầu quanh eo biển Hormuz.
“Đây là hậu quả từ những gì ông Trump đã gây ra ở Iran. Ông Trump cần chấm dứt thảm họa này và đưa binh sĩ Mỹ về nước. Các thượng nghị sĩ Cộng hòa không thể tiếp tục để ông ấy né tránh trách nhiệm”, ông Schumer phát biểu trước Thượng viện. Các nghị sĩ cho rằng cắt giảm ngân sách cho Lầu Năm Góc là đòn bẩy duy nhất còn lại để quốc hội giành lại phần nào quyền kiểm soát, sau khi Tổng thống Trump phớt lờ nghị quyết quyền hạn chiến tranh vốn đã được cả Hạ viện lẫn Thượng viện thông qua.
(Ảnh minh họa: MUC)
Nghị sĩ Ted Lieu cáo buộc chính quyền “che giấu cái giá thực sự của cuộc chiến” bằng cách không công bố số binh sĩ Mỹ bị thương, thiệt hại khí tài và mức độ hư hại tại các cơ sở quân sự Mỹ sau các đòn tấn công của Iran. “Điều đó cũng cho thấy ông Trump đang nói dối, vì rõ ràng quân đội Iran chưa bị suy yếu”, ông nói.
“Tổng thống phải nói cho chúng tôi biết những nguồn lực đó sẽ được sử dụng vào việc gì và tại sao ông ấy không tham khảo ý kiến quốc hội”, nghị sĩ Greg Meeks, thành viên Dân chủ hàng đầu trong Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, nói với CNN ngày 20/7. Ông đặt vấn đề rằng quốc hội phải “ngăn Tổng thống làm những điều vô lý, trừ khi ông Trump có thể giải thích một cách thuyết phục tại sao Mỹ tham chiến và sẽ rút lui như thế nào”.
Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson đang thúc đẩy thông qua gói chi tiêu 1.150 tỷ USD cùng gói ngân sách bổ sung 95 tỷ USD dành cho chiến sự Iran và nông nghiệp được công bố tuần trước, và ông cần gần như toàn bộ nghị sĩ Cộng hòa bỏ phiếu thuận. Tuy nhiên, một số thành viên cùng đảng tỏ ra dè dặt, đòi thêm thông tin chi tiết về khoản ngân sách cho Iran, trong khi nghị sĩ Brian Fitzpatrick công khai tuyên bố “phản đối cuộc chiến này” và đã bỏ phiếu thuận cho nghị quyết siết quyền hạn chiến tranh mà phe Dân chủ đưa ra.
Dù vậy, những nỗ lực ghìm cương từ cả hai phía khó có thể cản ông Trump. Tổng thống đã phát tín hiệu rõ rằng các cuộc tấn công nhắm vào Iran sẽ gia tăng sau khi quân nhân Mỹ tại Jordan thiệt mạng, và viết trên Truth Social: “Mỗi khi Iran sát hại một binh sĩ Mỹ, họ sẽ phải trả giá gấp nhiều lần cho hành động đó!”.
Đào Chương (tổng hợp)